SomaliMirror

Shabakada Warbaahinta ee Somalimirror waxa ay ugu tala gashay Akhristayaasheeda in ay halkan ugu soo bandhigto Jawaabaha Su’aalahood ku saabsan “Xajka” meel kasta oo ay joogaan. waxaana ka jawaabayo Dr. Axmed X. C/Raxmaan.

Su’aasha 6-aad:- Haddii aanan dharka Ixraamka wadan, Miiqaatkiina aan dul marayo ma xiran karayaa Cumaradii.. oo markaan Jiddah ka dego Madaarka aan markaas ka iibsado ixraamkii.. maxaase igu waajibaya?

Aljawaab:- hadaad soo gaartid Miiqaatka ama meesha ku aadan hadaadan Miiqaat marayn,waxaa lagaa rabaa in aad xarmatid oo aad niyasatid nusuga aad rabtidmwaanad ku dhawaaqin,waxaad xiran dharka u banaan muxrimka(laba go’) midab khaas ah shardi ma ahan, hadaad Macawis wadatid waad kala jeexin, hadaad go’ wadatid waa kugu ansaxayaa.

Hadiise ay dhacdo in aadan wadan dharka kuu banaan,kuwa aad wadatid baad ku xarman,marka ugu horaysa oo ay kuu suurta gasho ayaad xiran,waxaana lagaa rabaa fidyo( seddex bari oosoon ah,ama neef ariya oo la gowraco oo la siiyo masakiinta xaramka,ama lex miskiin oo la quudiyo).

Su’aasha 7-aad:- Waxaa jirta in maalinka 10-aad la sameyo Afarta Camal.. markaa 2 ka mid ah haddii la sameeyo waa xalaalowga yar.. haddaba see laga yeeli qolada oranaysa xalaalow yar ma jirayo illaa Afarta Camal la sameeyo oo Dharkii Ixraamka ma bedeli kartid.. ana waxaan doonayaa inaan Dawaafka Ifaadada iska dib dhigto.. oo dad waawayn oo aan maalinka 10-aad samayn karin ayaa ila socda ?

Al-Jawaab:- Maalinta tobnaad hadii aad jamradul caqaba tuurtid oo aad xiiratid waxaa taxalushay taxalulka kowaad,sida ku cad xadiiska caaisha.
Waxaa soo arooray Xadiis uu warinayo Abuu Daaw’uud iyo Rag kale:-

حديث أم سلمة عند أبي داود في السنن والحاكم في المستدرك وابن خزيمة في صحيحه أنها قالت : كانت ليلتي التي يصير إلى فيها رسول الله صلى الله عليه وسلم مساء يوم النحر، فصار إلي ودخل علي وهب بن زمعة ومعه رجل من آل أبي أمية متقمصين فقال رسول الله صلى الله عليه وسلم لوهب هل أفضت أبا عبد الله؟ قال: لا والله يا رسول الله صلى الله عليه وسلم فقال صلى الله عليه وسلم: انزع عنك القميص قال: فنزعه من رأسه ونزع صاحبه قميصه من رأسه، ثم قال ولم يا رسول الله؟ قال إن هذا يوم رخص لكم إذا أنتم رميتم الجمرة أن تحلوا يعني من كل ما حرمتم منه إلا النساء، فإذا أمسيتم قبل أن تطوفوا هذا البيت صرتم حرما كهيئتكم قبل أن ترموا الجمرة حتى تطوفوا به
Xadiiskaas culimadu qaarkood waa daciifiyeen,waxayna sheegeen wax ku dhaqmay inayna jirin saas waxaa yiri bayhaqi iyo nawaawi iyo rag kale,culimada qaarkeedna way saxiixiyeen.

Gunaanad: Xadiiskaan waa shaad, wuxuu khilaafsanyahay Axaadiis ka saxsan,Dhaqanka Umaduna waa Muctabar.

Akhristayaasha Sharafta badan waxa ay Su’aalahooda inoogu soo hagaajin karaan E-maillada kala ah:-

Somalimirror@hotmail.com
Somalimirror@gmail.com

Shabakada Warbaahinta ee Somalimirror waxa ay ugu tala gashay Akhristayaasheeda in ay halkan ugu soo bandhigto Jawaabaha Su’aalahood ku saabsan “Xajka” meel kasta oo ay joogaan. waxaana ka jawaabayo Dr. Axmed X. C/Raxmaan

Su’aasha 3-aad- Asalaamu Calaykum,Ilaah baa mahadle Allahii nagu hanuunshay islaamnimadda waxaan raacis leh Nebi Maxamad Scw.Shiekh iyo Bahda Somalimirror Asalaamu Calaykum Waraxmatulaah. Waxaan rabaa inaan weydiiyo shiekh Axmed Xaaji C/Raxmaan Passaporka Gaaladda ee aan haysto waxaa iigu qoran Magac aan kii aabahay iyo awoowgay ahayn sidaa darteed Maku gudan karayaa Xajka.
waslaamu calaykum.

Aljawaab:- Marka hore ma banaana in Qofku been sheego ayada oo aan wax daruura ah jirin,saasna in Basaboor lagu qaato ma banaana.

tan kale waad ku xajin karta Baasaboorkaas,oo makeenayso khaladka aad ku dhacday in aad dayacdid Xajkana waa haduu kugu waajibaye.

Su’aasha 4-aad:- Nin baa wuxuu weydiinayaa haddii anigoo Xaj u socda oo ka baxay Sweden aan waayo Ixraamkii ama ay ii suuragaliweyso oo sidaasi aan Miiqaatkii ku dhaafo anigoo aan Ixraaman, markaan Jeddah ka dago ma Madaarka ayaan inta ka iibsadi Ixraamka aan meesheeyda ka xirtaa mise waa inaan ku laabto Miiqaatkaygii oo waliba taasina iima suuragalayso illaa aan marka hore Makka galo, waayo sida la iisheegay qolyaha Sucuudigu ayaanba ogolayn in miiqaat hore laga aado, marka maxan samayn?

Aljawaab:1- Marka hore ma banaana in uu dhaafo Qofku Mawaaqiida loo jideeyay Xajka waa haduu rab Xaj iyo Cumro,hadduu kaas u dhaafana wuxuu ku dhacay danbi,waa in uu ka toobad keenaa.

2-hadaad dhaaftay Miiqaatkii laguugu tala galay oo aad Jiddah ka Ixraamatid waxaad ka tagtay waajib ka mid ah waajibaadka Xajka waxaana lagaa rabaa in aad neef (Ari ah) gooracdid oo aad u qaybisid masaakiinta Makkah .

لقول ابن عباس رضي الله تعالى عنهما: ((من ترك نسكاً أو نسيه فليهرق دماً))
رواه مالك في الموطأ في (الحج) باب التقصير برقم 905،

3- Hadaad xiratid Cumro ama Xaj adiga oo aan haysan dharkii Ixraamka waxaad bixinaysaa fidyo oo ah in aad quudisid lix miskiin ama waxaad soomin saddex bari ama waxaad qalin neef ari ah (waad kala dooran).

Su’aasha 4-aad:- Sheekh Axmed waxaan rabaa in aan ku weydiiyo:-
1- Shirkad ay gaalo leeyihiin hadaan u shaqeeyo lacagta aan ka qaato, ma ku xajin karaa?
2- lacag dayn ahse ma ku xajin karaa iyadana?.

Aljawaab:1- Muhiimku waa waxa aad ka shaqaysid hadii shaqadu xalaal tahay(shirkada waxaad u qabanaysid) waad ka Xajin kartaa maalka kaa soo gala.

2-Xajku waxaa shuruudiisa ah awood,kuna waa jibi mahayo kof aan awood u lahayn.Hadii dayn lagugu leeyahay oo waqtigii loo qabtay soo galay daynka ayaa la hor marinayaa,hadaad ka idansatid dadkii kugu lahaa daynka oo ay kuu idmaan waad Xajiyi kartaa,ama hadii aan waqtigii wali lagaarin(waqtigii daynka lagaa rabay) waad Xajiyi karta.

Akhristayaasha Sharafta badan waxa ay Su’aalahooda inoogu soo hagaajin karaan E-maillada kala ah:-

Somalimirror@hotmail.com
Somalimirror@gmail.com

Shabakada Warbaahinta ee Somalimirror waxa ay ugu tala gashay Akhristayaasheeda in ay halkan ugu soo bandhigto Jawaabaha Su’aalahood “Xajka” meel kasta oo ay joogaan. waxaana ka Jawaabayo Dr. Axmed X. C/Raxmaan.

Su’aasha 1-aad:- Asalaamu Calaykum Warax Matullaahi Wabarakaatu.

waxaan marka hore halkan ka Salaamayaa, Dhamman Shaqaalaha Webka Somalimirror waxaan idinku salaamay salaanta kore ee Islamka,
waxaa kale oo taas tu la mida aan hawada u soo marinayaa Dr. Ahmed Xaaji C/rahman Allaha Ajir iyo Xasanaadna ha ka siiyo Faa’iidada uu noo Faa’iidaynayo isagana Cilmigiisa Allaha ha u sii siyaadiyo Anagana Allah ha naga dhigo kuwii ku dhaqma.

Su;aashayda ugu horaysa waxay tahay marka Xaramka loo kacayo ee aad Diyaarada cagta saarto ilaa Xaramka dhexdiisa maxaa lagaaga baahan yahay in aad la timaado Macnaha shardiyada Xajka.

Aljawaab:1- Xajku wuxuu ku waajibaa quf muslim ah oo qaangaar ah oo awood u leh ama heli kara wixii uu ku tagi lahaa xajka(maal iyo gaadiidba) iyo in uu amni u helaayo gaaritaanka xajka.

Waxaa laga rabaa qofka xajinaya in uu alle darti u xajiyo kuna daydo nabi muxamad(salalaahu calayhi wa salama).

Markaad xajka soo aadaysid waxaad ka bilaabaysa in aad diyaarsatid dharka ixraamka(midab khaasa ma jiro)lakin raga looma ogola dhar tolan iyo kaba xiran(haduunan wax kale waayin) looma ogola dhar sacfaraan leh,haweenku maqaadanayaan niqaan iyo qufaasaad oo ah sigisyaha gacanta).

Waxaa laga bilaabaya in la isnadiifiyo oo la qubaysto,oo lays carfiyo(haweenku cadar ka uraya ma marsanayaan) ka dib xaajigu wuxuu ka xarmanayaa meelo cayiman(dul xulayfa,qarni almanaazil, yalamlam, juxfa) hadii uunan midna marayn,wuxuu ka xarmanayaa markuu la simanyahay,lama dhaafi karo mawaaqiidaas.

Marka uu soo gaaro ama la simanyahay ayuu xiran(waxaa fiican marka hore in uu cimra kaliya xirto haduu isku daro ama xaj kaliya xirto waa banaantahay,wuxuu oran Labayka Cumratan,ama Labayka Xajan wa Cumratan ama Labayka Xajan habda wuxuu doonayo buu sheegin).
Wuxuu badin Talbiyada ama Takbiirta ama Tahliisha.

Isku mashquuli dikriga alle,oo ka fogow muranka iyo sheekada macna darada ah,ilaa aad xaramka ka gaartid,markaasna waxaad bilaabin dawaafkii,waxaad suubin hadba waxa aad soo niyaysatay.

2-Adiga oo aan wali xajin ma gayn kara waalidkay xajka,siiba waalidku wax mahaysto?.

Su’aasha 2-aad:- Anoon Xaramka tagin ma gayn karaa Waalidkay, hadiise aana iyaga gayn oo aan iska tago anoon iyaga gayn maxa adhacaya Macnaa Su’aasha oo kooban aniga iyo Waalidkay midkee Waajibku saaran yahay (iyagu ma heli karaan wax ayku tagaan laakiin anigu waan awoodaa) markaa ma in aan iyaga geeyaa mise waa in aan anigu aado”.

Aljawaab:- Adiga ayaa iska bilaabaya oo xajinaya,sababtu xajku waa kugu waajibay,waajibkana dib looma dhigo,wax dhici doona ma ogid,waaridkaa xaj kuma waa jibin loomana haysto,adigase waa kugu waajibay,saas darteed adugu xaji ka dibna waaridka xajisii.

Akhristayaasha Sharafta badan waxa ay Su’aalahooda inoogu soo hagaajin karaan E-maillada kala ah:-

Somalimirror@hotmail.com
Somalimirror@gmail.com